با وجود آرامتر شدن فضای سیاسی منطقه پس از آتشبس، ادعاهای اخیر آمریکا درباره محاصره دریایی ایران ابهاماتی را درخصوص آینده فعالیت بنادر جنوبی و مسیر واردات خودرو و قطعات ایجاد کرده است. واردات خودروی ایران طی سالهای گذشته عمدتاً از مسیر امارات و بنادر جنوبی انجام میشد و اکنون احتمال اختلال در این مسیر، پرسشهایی را برای فعالان صنعت خودرو بهوجود آورده است.
کارشناسان میگویند صنعت خودرو بهجای توقف، وارد مرحلهای از بازتعریف مسیرهای تجاری شده و سناریوهای جدیدی برای واردات در حال شکلگیری است؛ از جمله استفاده از مسیرهای جایگزین مانند عمان، پاکستان، ترکیه و همچنین بنادر شمالی و مسیر دریای خزر. این تغییر مسیر میتواند وابستگی سنتی واردات به خلیج فارس را کاهش دهد.
بهگفته بابک صدرایی، اگرچه ظرفیت بنادر شمالی محدودتر است، اما با تقویت همکاریهای لجستیکی میان ایران و روسیه، این مسیر میتواند برای بخشی از واردات قطعات و حتی برخی خودروها قابل اتکا باشد. از سوی دیگر، عمادالدین جعفری تأکید میکند آنچه در جریان است «جابهجایی زنجیره تأمین» است نه توقف واردات؛ و مسیرهایی مانند روسیه، عمان و بنادر شمالی میتوانند نقش جایگزین ایفا کنند.
طبق تحلیلها، واردات خودروهای کامل احتمالاً با احتیاط بیشتری انجام خواهد شد، اما مسیرهای جدید و امکان حمل هوایی باعث میشود واردات قطعات با چالش جدی مواجه نشود. در مجموع، بازار خودرو در حال ورود به مرحلهای جدید از تنوع مسیرهای تجاری و کاهش وابستگی به بنادر جنوبی است.
